Tổng thống Donald Trump đã một lần nữa phun ra lời lẽ gây sốc nhất từ đầu cuộc chiến Iran khi tuyên bố rõ ràng rằng “sở thích” của ông là “lấy dầu của Iran”, một phát ngôn đanh thép, không che đậy, không viện cớ nhân đạo, không giả vờ ngoại giao, mà thẳng thừng thừa nhận tham vọng chiếm đoạt tài nguyên của một quốc gia có chủ quyền giữa lúc giá dầu thô Mỹ đã vọt lên mức kỷ lục chưa từng thấy, hàng triệu gia đình lao động đang khóc trong tuyệt vọng vì hóa đơn xăng dầu cắt đứt sinh kế, sân bay toàn quốc tê liệt vì khủng hoảng DHS shutdown kéo dài kỷ lục, và phong trào “No Kings” với hơn tám triệu người Mỹ xuống đường gầm vang đòi lật đổ ý tưởng “vua chúa” mà ông đang theo đuổi. Lời nói ấy vang lên như một lời tuyên chiến không chỉ với Tehran mà còn với chính lương tâm của nước Mỹ, biến cuộc chiến Iran thành một cuộc cướp bóc công khai dưới danh nghĩa chính sách đối ngoại, khiến cả thế giới phải rùng mình trước sự trần trụi của quyền lực. Cảm xúc phẫn nộ dâng trào như sóng dữ khi ngư...
Tổng thống Donald Trump đã một lần nữa phun ra lời lẽ gây sốc nhất từ đầu cuộc chiến Iran khi tuyên bố rõ ràng rằng “sở thích” của ông là “lấy dầu của Iran”, một phát ngôn đanh thép, không che đậy, không viện cớ nhân đạo, không giả vờ ngoại giao, mà thẳng thừng thừa nhận tham vọng chiếm đoạt tài nguyên của một quốc gia có chủ quyền giữa lúc giá dầu thô Mỹ đã vọt lên mức kỷ lục chưa từng thấy, hàng triệu gia đình lao động đang khóc trong tuyệt vọng vì hóa đơn xăng dầu cắt đứt sinh kế, sân bay toàn quốc tê liệt vì khủng hoảng DHS shutdown kéo dài kỷ lục, và phong trào “No Kings” với hơn tám triệu người Mỹ xuống đường gầm vang đòi lật đổ ý tưởng “vua chúa” mà ông đang theo đuổi.
Lời nói ấy vang lên như một lời tuyên chiến không chỉ với Tehran mà còn với chính lương tâm của nước Mỹ, biến cuộc chiến Iran thành một cuộc cướp bóc công khai dưới danh nghĩa chính sách đối ngoại, khiến cả thế giới phải rùng mình trước sự trần trụi của quyền lực. Cảm xúc phẫn nộ dâng trào như sóng dữ khi người dân Mỹ chứng kiến Tổng thống đương nhiệm của mình công khai mơ về việc “lấy dầu” thay vì tìm đường hòa bình, trong lúc trẻ em ở Ohio phải ngủ trong xe hơi vì cha mẹ không đủ tiền đổ xăng, nhân viên TSA kiệt quệ vì làm việc không lương đầy đủ, và những người biểu tình “No Kings” giương cao biểu ngữ máu me “Trump không phải vua, dầu Iran không phải chiến lợi phẩm của ông”.
Phát ngôn “preference would be to take the oil in Iran” được Trump đưa ra trong cuộc họp báo hỗn loạn tại Nhà Trắng, giọng ông vang vọng đầy tự tin, không một chút hối hận, như thể ông đang nói về việc mua một mảnh đất chứ không phải đang đe dọa một cuộc chiến tranh tài nguyên có thể thiêu rụi cả Trung Đông. Lập luận sắc bén từ các nhà phân tích quốc tế cắt qua không khí căng thẳng như lưỡi dao: đây không phải là “ngoại giao thực tế” mà là sự trở lại của chủ nghĩa thực dân thô bạo, là cách Trump đương nhiệm biến quân đội Mỹ thành lực lượng bảo vệ lợi ích dầu mỏ cá nhân, giữa lúc eo Hormuz đang đứng trước nguy cơ bị phong tỏa hoàn toàn và giá xăng dầu Mỹ có thể chạm ngưỡng 8 đô la một gallon chỉ trong vài tuần. Cảm xúc bất bình lan tỏa như lửa cháy rừng khi những công nhân nhà máy ở Pennsylvania, những tài xế xe tải ở Texas, những bà mẹ đơn thân ở California đồng loạt nhận ra rằng máu và tiền thuế của họ đang bị đánh cược cho một “sở thích” cá nhân của Tổng thống. Sự thuyết phục trong lời chỉ trích ấy không khoan nhượng: nếu hôm nay ông công khai mơ về “lấy dầu Iran”, thì ngày mai ông sẽ công khai mơ về việc “lấy” cả những thứ khác – từ quyền lực tư pháp đến quyền bầu cử – và phong trào “No Kings” chính là bức tường lửa cuối cùng ngăn chặn tham vọng ấy.
Mỗi chữ trong phát ngôn của Trump đều mang nặng hậu quả chết người. Trong lúc Israel đang chuẩn bị cho các cuộc không kích sâu hơn vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ Iran, Tổng thống đương nhiệm lại công khai thổi bùng ngọn lửa tham lam bằng cách thừa nhận rằng ông “thích” chiếm đoạt tài nguyên của kẻ thù. Cảm xúc phẫn uất tột độ khi người dân Mỹ chứng kiến chính quyền của ông biến cuộc chiến Iran thành một phi vụ kinh doanh đẫm máu, trong lúc sân bay JFK, LAX và O’Hare chìm trong hỗn loạn vì thiếu nhân viên an ninh, và giá diesel đẩy chi phí vận chuyển hàng hóa lên mức khiến siêu thị trống rỗng. Lập luận đanh thép từ phe Dân chủ và ngay cả một số nghị sĩ Cộng hòa vang vọng như lời tố cáo lịch sử: Trump đương nhiệm không còn che giấu nữa – ông muốn dầu Iran không phải để “bảo vệ Mỹ” mà để thỏa mãn bản năng chiếm hữu, giữa lúc “No Kings” protests đã trở thành cuộc nổi dậy dân sự lớn nhất kể từ phong trào dân quyền. Bruce Springsteen vẫn hát vang trên các sân khấu đường phố, giọng ông khàn đặc đầy xúc động như đang khóc than cho một nước Mỹ đang bị chính Tổng thống của mình bán đứng cho giấc mơ đế quốc.
Giữa biển người biểu tình tại Washington D.C., những khẩu hiệu “Take the oil? Take your hands off our democracy!” được giương cao dưới ánh nắng xuân khắc nghiệt, nước mắt lăn dài trên khuôn mặt những cựu binh từng chiến đấu ở Iraq – những người biết rõ dầu mỏ chưa bao giờ đáng giá bằng máu của đồng đội. Lập luận thuyết phục lan tỏa khắp mạng xã hội như một ngọn lửa không thể dập tắt: phát ngôn “preference to take the oil” không chỉ là một câu nói suông mà là lời thú nhận công khai rằng cuộc chiến Iran dưới thời Trump đương nhiệm đã mất hoàn toàn tính chính danh, biến thành một cuộc cướp bóc trắng trợn giữa lúc lạm phát năng lượng đang siết cổ nền kinh tế Mỹ. Cảm xúc đau đớn xen lẫn phẫn nộ dâng trào khi hàng triệu gia đình phải chọn giữa đổ xăng hay mua sữa cho con, trong lúc Trump lại mơ về việc “lấy” dầu của một quốc gia đang chuẩn bị đáp trả bằng tên lửa đạn đạo. Đây là khoảnh khắc mà dân chủ Mỹ bị thử thách đến giới hạn, khi một tổng thống đương nhiệm công khai biến Nhà Trắng thành sào huyệt của tham vọng đế quốc.
Tuyên bố ấy không chỉ làm rung chuyển Tehran mà còn làm lung lay chính nền tảng của liên minh Mỹ – châu Âu, khi các nhà lãnh đạo Anh, Pháp, Đức đồng loạt lên tiếng chỉ trích mạnh mẽ rằng “lấy dầu” không phải là ngôn ngữ của thế kỷ 21. Lập luận sắc bén từ giới truyền thông và chuyên gia an ninh cắt đứt mọi nỗ lực biện minh từ Nhà Trắng: nếu Trump thật sự “thích” lấy dầu Iran, thì ông cũng sẽ “thích” lấy luôn cả quyền lực vô hạn trong nước, và phong trào “No Kings” với hơn tám triệu người tham gia chính là câu trả lời đanh thép của nhân dân. Cảm xúc bất bình của công chúng Mỹ không còn là cơn giận thoáng qua mà là ngọn lửa cách mạng đang cháy bỏng, giữa lúc giá dầu phản ứng dữ dội mỗi khi Trump phát ngôn một câu mới, đẩy đất nước vào vòng xoáy hỗn loạn kinh tế và chính trị. Tàu chở dầu Nga vẫn cập bến Cuba bất chấp cấm vận, DHS shutdown vẫn khiến sân bay tê liệt, và giờ đây Trump đương nhiệm lại công khai mơ về dầu Iran – một chuỗi domino nguy hiểm mà chỉ có nhân dân mới có thể ngăn chặn.
Mỗi giờ trôi qua sau phát ngôn ấy đều là một bước tiến gần hơn đến vực thẳm. Iran đã tuyên bố sẽ “đốt cháy” bất kỳ nỗ lực chiếm đoạt dầu mỏ nào, trong khi giá dầu tương lai trên sàn New York vọt tăng 12% chỉ trong một buổi sáng. Lập luận thuyết phục vang vọng khắp Quốc hội như lời cảnh tỉnh cuối cùng: nếu Tổng thống Trump không rút lại “sở thích” nguy hiểm này, ông sẽ không chỉ mất kiểm soát cuộc chiến Iran mà còn mất luôn cả niềm tin cuối cùng của nhân dân Mỹ giữa lúc “No Kings” protests đang biến thành một lực lượng chính trị không thể ngăn cản. Cảm xúc phẫn uất của hàng triệu người lao động, của những bà mẹ, những sinh viên, những cựu binh đang hòa quyện thành một tiếng gầm duy nhất: “Dầu Iran không phải của ông, nước Mỹ không phải vương quốc của ông!”. Phát ngôn “preference to take the oil” của Trump đương nhiệm sẽ được ghi vào lịch sử như một trong những khoảnh khắc đen tối nhất của nhiệm kỳ, khi một tổng thống công khai biến chiến tranh thành cướp bóc và biến nhân dân thành khán giả bất lực của tham vọng cá nhân.
Nhận xét