Trong một diễn biến quân sự đầy bất ngờ và có tính chất xoay chuyển cục diện, quân đội Ukraine vừa thực hiện một chiến dịch phản công quy mô lớn và bí mật, xuyên thủng các lớp phòng thủ kiên cố của Nga trên mặt trận Zaporizhzhia. Chiến dịch này không chỉ đánh dấu bước tiến đáng kể về mặt lãnh thổ mà còn phơi bày những lỗ hổng nghiêm trọng trong hệ thống phòng thủ mà Điện Kremlin đã dày công xây dựng. Bằng việc kết hợp nhuần nhuyễn giữa yếu tố bất ngờ, hỏa lực pháo binh chính xác và công nghệ máy bay không người lái tiên tiến, các lực lượng vũ trang Ukraine đã khiến bộ chỉ huy Nga rơi vào tình trạng bị động hoàn toàn, buộc Moscow phải điều chỉnh lại toàn bộ kế hoạch chiến lược trong khu vực.
Trọng tâm của cuộc tấn công lần này nằm ở khu vực xung quanh Huliaipole và Oleksandrivka, nơi Lữ đoàn Pháo binh 148 và các lực lượng đổ bộ đường không Ukraine đã phối hợp tác chiến một cách xuất sắc. Theo các báo cáo thực địa, yếu tố tiên quyết dẫn đến thành công của chiến dịch chính là sự bảo mật tác chiến tuyệt đối. Ukraine đã khéo léo triển khai quân và khí tài dưới sự che chắn của các màn sương mù và hệ thống tác chiến điện tử, khiến các vệ tinh giám sát và máy bay trinh sát của Nga không thể phát hiện ra sự tập trung quân số lớn trước khi cuộc tấn công bắt đầu. Kết quả là, chỉ trong một thời gian ngắn, Ukraine đã giải phóng được hơn 400 km2 lãnh thổ vốn bị chiếm đóng, đẩy lùi các đơn vị phòng thủ của Nga ra khỏi những vị trí chiến lược then chốt.
Sự sụp đổ nhanh chóng của tuyến phòng thủ Zaporizhzhia đã gây ra một hiệu ứng dây chuyền tiêu cực đối với kế hoạch quân sự dài hạn của Tổng thống Vladimir Putin. Để cứu vãn tình thế và lấp đầy những lỗ hổng đang ngày càng mở rộng ở phía nam, Moscow đã buộc phải thực hiện một quyết định đau đớn là điều động các đơn vị dự bị chiến lược vốn được chuẩn bị cho chiến dịch tấn công mùa Xuân - Hè năm 2026 tại Donetsk. Việc "ăn thịt đồng loại" các kế hoạch tương lai để giải quyết cuộc khủng hoảng hiện tại cho thấy sự lúng túng của bộ tổng tham mưu Nga trước sức ép không ngừng nghỉ từ phía Ukraine. Điều này không chỉ làm suy yếu khả năng tấn công của Nga ở các mặt trận khác mà còn cho thấy sự cạn kiệt về nguồn lực dự bị chất lượng cao.
Tuy nhiên, giá trị chiến lược lớn nhất của cuộc phản công này không chỉ nằm ở số diện tích đất được giải phóng, mà là việc Ukraine đã thiết lập được quyền kiểm soát hỏa lực nghiêm ngặt đối với Quốc lộ M14. Đây là tuyến đường cao tốc dài 600 km, được coi là "mạch máu" hậu cần quan trọng nhất kết nối các vùng lãnh thổ chiếm đóng phía nam với bán đảo Crimea và nội địa Nga. Khi Ukraine tiến sát và kiểm soát được các cao điểm dọc theo hành lang này, mọi hoạt động di chuyển của quân đội Nga trên M14 đều lọt vào tầm ngắm của pháo binh và máy bay không người lái. Việc cắt đứt hoặc gây gián đoạn nghiêm trọng tuyến đường này đồng nghĩa với việc cô lập các cụm quân Nga tại Kherson và phía nam Zaporizhzhia, đặt Crimea vào tình thế bị đe dọa trực tiếp từ đất liền.
Để duy trì áp lực lên hệ thống hậu cần của đối phương, Ukraine đã triển khai một chiến thuật mới đầy hiệu quả: sử dụng các cặp máy bay không người lái "Hornet" (Ong bắp cày) công nghệ cao kết hợp với pháo binh chính xác. Các đơn vị drone này hoạt động theo từng cặp, một chiếc đóng vai trò trinh sát và chỉ thị mục tiêu từ trên cao, trong khi chiếc còn lại mang theo thuốc nổ thực hiện các đòn tấn công tự sát hoặc thả đạn chính xác. Đáng chú ý, khả năng tác chiến của các loại vũ khí này đã được mở rộng đáng kể, cho phép Ukraine săn lùng các đoàn xe tiếp viện, xe chở nhiên liệu và các trạm tác chiến điện tử của Nga ở độ sâu lên tới 160 km phía sau chiến tuyến. Điều này tạo ra một "vùng trắng drone" rộng lớn, nơi mà bất kỳ sự di chuyển nào của Nga cũng đều mang tính rủi ro cực cao.
Sự xuất hiện của vùng trắng này đã tạo ra một lớp ma sát hậu cần không thể chống đỡ đối với quân đội Nga. Các đoàn xe vận tải chở đạn dược và nhu yếu phẩm giờ đây phải di chuyển vào ban đêm, chia nhỏ đội hình hoặc sử dụng các tuyến đường mòn gồ ghề để tránh bị phát hiện, làm chậm đáng kể tốc độ tái cung ứng cho tiền tuyến. Khi các kho đạn và xe chở dầu liên tục bị tiêu diệt, khả năng duy trì hỏa lực và tính cơ động của các đơn vị xe thiết giáp Nga bị suy giảm nghiêm trọng. Đây là một cuộc chiến tiêu hao về hậu cần, nơi Ukraine đang tận dụng lợi thế về công nghệ để bù đắp cho sự chênh lệch về số lượng pháo binh truyền thống.
Bên cạnh đó, việc tấn công sâu vào hệ thống tác chiến điện tử (EW) của Nga cũng là một ưu tiên hàng đầu trong chiến dịch này. Bằng cách tiêu diệt các hệ thống gây nhiễu đắt tiền và hiếm có của đối phương, Ukraine đã mở toang bầu trời cho các loại máy bay không người lái tầm xa và tên lửa dẫn đường hoạt động hiệu quả hơn. Khi các "lá chắn" điện tử bị gỡ bỏ, các căn cứ hậu cần và trung tâm chỉ huy của Nga vốn được coi là an toàn ở phía sau bỗng chốc trở nên dễ tổn thương hơn bao giờ hết. Sự mất mát các khí tài EW không chỉ là thiệt hại về vật chất mà còn là đòn giáng mạnh vào khả năng bảo vệ quân đội trước các đợt tấn công công nghệ cao của Ukraine.
Tình hình tại Zaporizhzhia đang đặt ra một bài toán hóc búa cho Điện Kremlin. Nếu không thể đẩy lùi quân đội Ukraine và giành lại quyền kiểm soát hành lang M14, toàn bộ hệ thống phòng thủ của Nga ở miền nam có nguy cơ sụp đổ theo kiểu quân bài domino. Việc duy trì sự hiện diện quân sự tại Crimea sẽ trở nên vô cùng tốn kém và khó khăn nếu tuyến đường bộ này bị cắt đứt hoàn toàn, buộc Nga phải phụ thuộc vào cầu Kerch và vận tải đường biển – vốn cũng đang nằm trong tầm ngắm của các loại xuồng tự chèn và tên lửa tầm xa Ukraine.
Chiến dịch lần này cũng cho thấy sự trưởng thành vượt bậc của quân đội Ukraine trong việc điều phối các chiến dịch đa binh chủng quy mô lớn. Không còn là những cuộc giao tranh nhỏ lẻ, Ukraine đã chứng minh khả năng thực hiện các đòn đánh vỗ mặt kết hợp với bao vây và chia cắt hậu cần một cách bài bản. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa tình báo chiến lược, kỹ thuật drone và pháo binh tầm xa đã tạo ra một sức mạnh tổng hợp, khiến hệ thống phòng ngự vốn được ca ngợi là "không thể xuyên thủng" của Nga trở nên mỏng manh.
Trong bối cảnh cộng đồng quốc tế đang theo dõi sát sao, những tiến triển tại mặt trận Zaporizhzhia không chỉ mang ý nghĩa quân sự thuần túy mà còn là một thông điệp chính trị mạnh mẽ. Nó khẳng định rằng Ukraine vẫn nắm giữ quyền chủ động chiến lược và có đủ khả năng thực hiện những đột phá quan trọng ngay cả khi đối phương đã có sự chuẩn bị kỹ lưỡng. Sự thay đổi trong cục diện chiến trường này có thể sẽ dẫn đến những điều chỉnh lớn trong chính sách hỗ trợ quân sự của phương Tây, khi các đồng minh nhận thấy hiệu quả rõ rệt từ những khí tài công nghệ cao mà họ cung cấp.
Khi cuộc xung đột tiếp diễn, sự tập trung của Ukraine vào việc làm tê liệt hệ thống hậu cần của Nga có thể sẽ là chìa khóa cho những thắng lợi tiếp theo. Bằng cách tấn công vào "dây thần kinh" và "mạch máu" của đối phương thay vì chỉ đánh vào lớp vỏ bọc bên ngoài, Ukraine đang từng bước làm suy yếu sức mạnh tổng thể của lực lượng chiếm đóng. Những lỗ hổng trong phòng tuyến Nga tại Zaporizhzhia hiện nay có thể mới chỉ là khởi đầu của một giai đoạn đầy biến động mới, nơi mà sự sáng tạo trong tác chiến và ưu thế công nghệ sẽ định hình lại ranh giới của cuộc chiến này.
Tầm quan trọng của việc giải phóng các khu vực gần Huliaipole không chỉ dừng lại ở bản đồ địa lý mà còn nằm ở tinh thần chiến đấu. Việc giành lại được những vùng đất chiến lược sau một thời gian dài bị chiếm đóng đã tiếp thêm động lực to lớn cho các binh sĩ và người dân Ukraine. Ngược lại, đối với phía Nga, việc thất thủ tại một khu vực được phòng thủ nghiêm ngặt như vậy là một dấu hiệu cảnh báo về sự xuống cấp của năng lực phòng thủ và sự thiếu hụt trong công tác chỉ huy điều hành. Những diễn biến này đang buộc giới lãnh đạo quân sự tại Moscow phải nhìn nhận lại thực tế chiến trường và đối mặt với một mùa chiến dịch đầy rẫy những thách thức khó lường phía trước.
Bình luận